Àwọn kẹ̀kẹ́ jẹ́ irinṣẹ́ pàtàkì nínú ìtọ́jú àtúnṣe, wọ́n ń fún àwọn ènìyàn tí wọ́n ń ṣòro láti rìn tàbí láti rìn láìsí ìrànlọ́wọ́ ara wọn lágbára. Wọ́n ń pèsè ìrànlọ́wọ́ tó wúlò fún àwọn ènìyàn tí wọ́n ń gbádùn ara wọn láti inú àwọn ìpalára, àwọn tí wọ́n ń gbé pẹ̀lú àwọn àìsàn tó ń kan ẹsẹ̀ wọn, tàbí àwọn tí wọ́n ń ṣe àtúnṣe sí ìṣíkiri tí kò lágbára. Nípa mímú òmìnira ìrìn-àjò padà, àwọn kẹ̀kẹ́ ń ran àwọn olùlò lọ́wọ́ láti jèrè òmìnira nínú ìgbésí ayé ojoojúmọ́—yálà ó jẹ́ nípa ṣíṣí kiri ilé wọn, kíkópa nínú àwọn ìgbòkègbodò àwùjọ, tàbí títẹ̀síwájú nínú ìrìn-àjò ìpadàbọ̀sípò wọn pẹ̀lú ọlá.
Lákọ̀ọ́kọ́, ẹ jẹ́ ká sọ̀rọ̀ nípa ìpalára tí kẹ̀kẹ́ tí kò yẹ yóò ṣe fún olùlò.
- Titẹ agbegbe ti o pọ ju
- Dagbasoke ipo ti ko dara
- Ó ń fa scoliosis
- Ó ń fa ìdènà ìsopọ̀
(Kí ni àwọn kẹ̀kẹ́ tí kò yẹ: ìjókòó náà kéré jù, kò ga tó, ìjókòó náà gbòòrò jù, kò ga tó)
Nígbà tí o bá ń lo kẹ̀kẹ́ alágbègbè, àwọn ibi tí ara rẹ sábà máa ń ní ìrora ni ibi tí ara rẹ ti dúró sí ìjókòó àti ibi ìsinmi ẹ̀yìn rẹ bí i lábẹ́ egungun ìjókòó rẹ, lẹ́yìn orúnkún rẹ, àti ní apá òkè ẹ̀yìn rẹ. Ìdí nìyí tí ó fi ṣe pàtàkì: kẹ̀kẹ́ alágbègbè tí ó bá ìrísí ara rẹ mu ń ran ìwúwo lọ́wọ́ láti pín ìwúwo déédé, ó ń dènà ìbínú awọ ara tàbí ọgbẹ́ tí ó máa ń wáyé nítorí fífọwọ́ tàbí ìfúnpá nígbà gbogbo. Ronú nípa rẹ̀ bí jíjókòó lórí àga líle fún ọ̀pọ̀ wákàtí - tí ojú ilẹ̀ náà kò bá gbé àwọn ìtẹ̀sí àdánidá rẹ ró, yóò yọrí sí ìrora tàbí àwọn ibi tí kò dára ní àkókò. Máa ṣàyẹ̀wò àwọn ibi ìfọwọ́kàn pàtàkì wọ̀nyí nígbà gbogbo nígbà tí o bá ń yan kẹ̀kẹ́ alágbègbè láti rí i dájú pé ó gbé ara rẹ ró pẹ̀lú ìtùnú.
Bawo ni a ṣe le yan kẹkẹ-ogun?
- Fífẹ̀ ìjókòó
Wọ́n àyè tó wà láàárín ìdí tàbí itan nígbà tí a bá jókòó, kí o sì fi 5cm kún un, àlàfo 2.5cm wà ní ẹ̀gbẹ́ méjèèjì lẹ́yìn tí a bá jókòó. Tí ìjókòó náà bá há jù, ó ṣòro láti wọlé àti láti jáde kúrò nínú kẹ̀kẹ́ akẹ́rù, àti pé ìdí àti itan a máa fún pọ̀; tí ìjókòó náà bá gbòòrò jù, kò rọrùn láti jókòó dáadáa, kò rọrùn láti lo kẹ̀kẹ́ akẹ́rù, àwọn apá òkè a máa rẹ̀wẹ̀sì, ó sì tún ṣòro láti wọlé àti láti jáde kúrò ní ẹnu ọ̀nà.
- Gígùn ìjókòó
Wọ́n ìwọ̀n gígùn láti ìdí títí dé gastrocnemius nígbà tí a bá jókòó, kí o sì yọ 6.5cm kúrò nínú àbájáde tí a wọ̀n. Tí ìjókòó náà bá kúrú jù, ìwọ̀n ara yóò máa já lulẹ̀ lórí ischium, èyí tí ó lè fa ìfúnpá púpọ̀ sí agbègbè náà. Tí ìjókòó náà bá gùn jù, yóò fún agbègbè poplitral ní ìfúnpá, yóò sì ní ipa lórí ìṣàn ẹ̀jẹ̀ agbègbè náà, yóò sì máa mú awọ ara ní agbègbè náà ní ìrọ̀rùn. Fún àwọn aláìsàn tí wọ́n ní itan kúkúrú tàbí ìfàgùn orúnkún gbígbòòrò, ó sàn láti lo ìjókòó kúkúrú.
- Gíga ìjókòó
Nígbà tí o bá ń ṣe àtúnṣe sí ibi tí a ó máa jókòó sí, bẹ̀rẹ̀ nípa wíwọ̀n láti gìgísẹ̀ (tàbí gìgísẹ̀ bàtà) sí ibi tí ó wà lábẹ́ ìbàdí rẹ nígbà tí o bá jókòó, lẹ́yìn náà fi 4cm kún ìwọ̀n yìí gẹ́gẹ́ bí gíga ìpìlẹ̀. Rí i dájú pé àwo ẹsẹ̀ dúró ní o kere ju 5cm lókè ilẹ̀. Wíwá gíga ìjókòó tó tọ́ ṣe pàtàkì—tí ó bá ga jù, kẹ̀kẹ́ náà kò ní wọ lábẹ́ tábìlì dáadáa, tí ó bá sì lọ sílẹ̀ jù, ìbàdí rẹ yóò ní ìwúwo púpọ̀, èyí tí ó lè fa àìbalẹ̀ nígbà tí àkókò bá ń lọ.
- Irọri ijoko
Fún ìtùnú àti láti dènà ọgbẹ́ ìfúnpá, ó yẹ kí a fi ìrọ̀rí bò ìjókòó náà. A lè lo rọ́bà foomu (nípọn 5-10cm) tàbí àwọn pádì jeli. Láti dènà ìjókòó náà kí ó má baà rì, a lè fi pádì plywood tí ó nípọn 0.6cm sí abẹ́ ìrọ̀rí ìjókòó náà.
- Gíga ìdúró ẹ̀yìn
Bí ìdúró ẹ̀yìn bá ṣe ga tó, bẹ́ẹ̀ náà ni ó ṣe dúró ṣinṣin tó, àti bí ìdúró ẹ̀yìn bá ṣe rẹlẹ̀ tó, bẹ́ẹ̀ náà ni ìwọ̀n ìṣípo ara òkè àti apá òkè ṣe pọ̀ tó. Ohun tí a ń pè ní ìdúró ẹ̀yìn kékeré ni láti wọn ijinna láti ìjókòó sí apá (apá kan tàbí méjèèjì tí a nà síwájú), kí a sì yọ 10cm kúrò nínú ìdúró yìí. Ìdúró ẹ̀yìn gíga: wọ́n gíga gidi láti ìjókòó sí èjìká tàbí ẹ̀yìn orí.
- Gíga apá ìdúró
Nígbà tí o bá jókòó, jẹ́ kí apá òkè rẹ dúró ní òòró àti apá iwájú rẹ dúró lórí àwọn apá ẹ̀yìn. Wọn gíga láti ìjókòó sí etí ìsàlẹ̀ apá rẹ kí o sì fi 2.5cm kún un. Gíga apá tó yẹ ń ran lọ́wọ́ láti mú kí ara dúró dáadáa àti ìwọ́ntúnwọ́nsí, ó sì ń jẹ́ kí àwọn apá òkè wà ní ipò tó rọrùn. Tí apá ẹ̀yìn bá ga jù, apá òkè ni a fipá mú láti dìde, èyí tó lè fa àárẹ̀ ní pẹ̀lẹ́pẹ̀lẹ́. Tí apá ẹ̀yìn bá lọ sílẹ̀ jù, ara òkè ní láti tẹ̀ síwájú láti pa ìwọ́ntúnwọ́nsí mọ́, èyí tí kì í ṣe pé ó lè fa àárẹ̀ nìkan, ṣùgbọ́n ó tún lè nípa lórí ẹ̀mí.
- Àwọn ohun èlò mìíràn fún kẹ̀kẹ́ alága
A ṣe é láti bá àwọn aláìsàn ṣe pàtàkì, bíi mímú kí ojú ìfọ́mọ́ra ọwọ́ pọ̀ sí i, fífún bírékì náà ní ìfàgùn, ẹ̀rọ ìdènà ìgbọ̀nsẹ̀, ẹ̀rọ ìdènà ìyọ̀, ibi ìdúró apá tí a fi sí orí ibi ìdúró apá, àti tábìlì kẹ̀kẹ́ fún àwọn aláìsàn láti jẹun àti láti kọ̀wé àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ.
Àwọn nǹkan tí ó yẹ kí a kíyèsí nígbà tí a bá ń lo kẹ̀kẹ́ alágbègbè
Títẹ kẹ̀kẹ́ alágbègbè lórí ilẹ̀ títẹ́jú: Arúgbó náà gbọ́dọ̀ jókòó dáadáa kí ó sì di àwọn ẹsẹ̀ rẹ̀ mú. Olùtọ́jú náà gbọ́dọ̀ dúró lẹ́yìn kẹ̀kẹ́ alágbègbè náà kí ó sì tì í díẹ̀díẹ̀.
Títẹ kẹ̀kẹ́ akẹ́rù sókè: Nígbà tí a bá ń lọ sókè òkè, a gbọ́dọ̀ tẹ ara wa síwájú kí a má baà rì sínú rẹ̀.
Gígùn kẹ̀kẹ́ sí ìsàlẹ̀ òkè: Gbé kẹ̀kẹ́ náà sí ìsàlẹ̀ òkè, gbé ìgbésẹ̀ kan sẹ́yìn, kí o sì jẹ́ kí kẹ̀kẹ́ náà sọ̀kalẹ̀ díẹ̀. Na orí àti èjìká rẹ kí o sì tẹ̀ sẹ́yìn, kí o sì sọ fún àwọn àgbàlagbà pé kí wọ́n di àwọn ìdènà ọwọ́ mú dáadáa.
Gígùn àtẹ̀gùn: Jọ̀wọ́, sọ fún àwọn àgbàlagbà pé kí wọ́n tẹ̀ mọ́ ẹ̀yìn àga náà kí wọ́n sì fi ọwọ́ méjèèjì di àwọn ìdènà ọwọ́ náà mú, má sì ṣe àníyàn.
Tẹ pedal ẹsẹ̀ láti gbé kẹ̀kẹ́ iwájú (lo àwọn kẹ̀kẹ́ ẹ̀yìn méjì gẹ́gẹ́ bí fulcrums láti gbé kẹ̀kẹ́ iwájú sí orí àwọn àtẹ̀gùn náà láìsí ìṣòro) kí o sì fi pẹ̀lẹ́pẹ̀lẹ́ gbé e sí orí àwọn àtẹ̀gùn náà. Gbé kẹ̀kẹ́ ẹ̀yìn lẹ́yìn tí kẹ̀kẹ́ ẹ̀yìn bá sún mọ́ àwọn àtẹ̀gùn náà. Nígbà tí o bá ń gbé kẹ̀kẹ́ ẹ̀yìn sókè, sún mọ́ kẹ̀kẹ́ kẹ̀kẹ́ láti dín àárín òòfà kù.
Tẹ̀ kẹ̀kẹ́ náà sẹ́yìn nígbà tí o bá ń sọ̀kalẹ̀ sísàlẹ̀ àtẹ̀gùn: Yí kẹ̀kẹ́ náà padà sẹ́yìn nígbà tí o bá ń sọ̀kalẹ̀ sísàlẹ̀ àtẹ̀gùn, kí o sì jẹ́ kí kẹ̀kẹ́ náà sọ̀kalẹ̀ díẹ̀díẹ̀. Na orí àti èjìká rẹ kí o sì tẹ̀ sí ẹ̀yìn, kí o sì sọ fún àwọn àgbàlagbà láti di ọwọ́ náà mú dáadáa. Jẹ́ kí ara rẹ sún mọ́ kẹ̀kẹ́ náà kí o lè dín àárín agbára òòfà rẹ kù.
Títẹ kẹ̀kẹ́ alágbègbè wọlé àti jáde láti inú lífà: Àwọn àgbàlagbà àti olùtọ́jú gbọ́dọ̀ kọjú sí ọ̀nà ìrìnàjò, pẹ̀lú olùtọ́jú ní iwájú àti kẹ̀kẹ́ alágbègbè lẹ́yìn. Lẹ́yìn tí wọ́n bá ti wọ inú lífà, ó yẹ kí wọ́n mú bírékì náà di ní àkókò. Nígbà tí wọ́n bá ń kọjá ní àwọn agbègbè tí kò dọ́gba nínú àti jáde nínú lífà, wọ́n gbọ́dọ̀ sọ fún àwọn àgbàlagbà ṣáájú. Ẹ wọlé kí ẹ sì jáde díẹ̀díẹ̀.
Gbigbe kẹkẹ fun gbigbe
Gbígbà tí a bá ń lo ọ̀nà ìṣípò àwọn aláìsàn hemiplegic gẹ́gẹ́ bí àpẹẹrẹ
Ó yẹ fún gbogbo aláìsàn tí ó ní àrùn hemiplegia àti ẹni tí ó lè dúró ní ipò tí ó dúró ṣinṣin nígbà tí a bá ń gbé ipò náà.
- Gbigbe kẹkẹ alaga ti o wa ni ẹgbẹ ibusun
Ibùsùn náà yẹ kí ó sún mọ́ ibi tí a ó gbé kẹ̀kẹ́ sí, pẹ̀lú ìgbá ọwọ́ kúkúrú kan lórí ibùsùn náà. Ìgbá kẹ̀kẹ́ náà gbọ́dọ̀ ní bírékì àti ibi tí a lè yọ ẹsẹ̀ kúrò. Ìgbá kẹ̀kẹ́ náà gbọ́dọ̀ wà ní ẹ̀gbẹ́ ẹsẹ̀ aláìsàn. Ìgbá kẹ̀kẹ́ náà gbọ́dọ̀ wà ní ìwọ̀n 20-30 (30-45) láti ẹsẹ̀ ibùsùn náà.
Aláìsàn náà jókòó lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibùsùn, ó ti ìdènà kẹ̀kẹ́, ó tẹ̀ síwájú, ó sì lo ẹ̀gbẹ́ ara tó dára láti ran lọ́wọ́ láti lọ sí ẹ̀gbẹ́. Tẹ̀ ẹ̀gbẹ́ ara tó dára sí i ju ìwọ̀n 90 lọ, kí o sì gbé ẹsẹ̀ tó dára sí ẹ̀yìn ẹsẹ̀ tó ní ìpalára díẹ̀ kí ó lè rọrùn fún ẹsẹ̀ méjèèjì láti rìn fàlàlà. Di apá ibùsùn náà mú, gbé apá ibùsùn náà síwájú, lo apá tó dára rẹ̀ láti tì síwájú, gbé ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìwọ̀n ara rẹ̀ sí ọmọ màlúù tó dára, kí ó sì dé ipò tó dúró. Aláìsàn náà gbé ọwọ́ rẹ̀ sí àárín apá tó jìnnà sí ibi ìdènà kẹ̀kẹ́ náà, ó sì gbé ẹsẹ̀ rẹ̀ láti múra sílẹ̀ láti jókòó. Lẹ́yìn tí aláìsàn náà bá ti jókòó lórí kẹ̀kẹ́, ṣe àtúnṣe ìfarahàn rẹ̀ kí ó sì tú ìdènà náà sílẹ̀. Gbé kẹ̀kẹ́ náà sí ẹ̀yìn kí ó sì jìnnà sí i kúrò lórí ibùsùn. Níkẹyìn, aláìsàn náà gbé ẹsẹ̀ náà padà sí ipò rẹ̀, ó gbé ẹsẹ̀ tó ní ìpalára pẹ̀lú ọwọ́ tó dára, ó sì gbé ẹsẹ̀ náà sí ibi ìdènà ẹsẹ̀.
- Gbigbe kẹkẹ si ibusun
Gbé kẹ̀kẹ́ náà sí orí ibùsùn, pẹ̀lú apá tó dára tí ó ti dì mọ́ ara rẹ̀ tí ó sì ti di ìdábùú náà. Gbé ẹsẹ̀ tó ní àrùn náà sókè pẹ̀lú ọwọ́ tó dára, gbé ẹsẹ̀ ẹsẹ̀ náà sí ẹ̀gbẹ́, tẹ ọ̀pá ẹ̀yìn náà síwájú kí o sì tì í sí ìsàlẹ̀, kí o sì gbé ojú sí iwájú kẹ̀kẹ́ náà títí ẹsẹ̀ méjèèjì yóò fi rọ̀ sílẹ̀, pẹ̀lú ẹsẹ̀ tó dára díẹ̀ lẹ́yìn ẹsẹ̀ tó ní àrùn náà. Gbé apá ẹ̀yìn kẹ̀kẹ́ náà, gbé ara rẹ síwájú, kí o sì lo ẹ̀gbẹ́ tó dára láti gbé ìwúwo rẹ sókè àti sí ìsàlẹ̀ láti dúró. Lẹ́yìn dídúró, gbé ọwọ́ rẹ sí apá ẹ̀yìn ilé náà, yí ara rẹ padà díẹ̀díẹ̀ láti mú ara rẹ wà ní ìmúrasílẹ̀ láti jókòó lórí ibùsùn, lẹ́yìn náà jókòó lórí ibùsùn náà.
- Gbigbe kẹkẹ alaga lọ si ile igbonse
Gbé kẹ̀kẹ́ alágbègbè sí igun kan, pẹ̀lú apá aláìsàn tó dáa tó sún mọ́ ìgbọ̀nsẹ̀, fi bírékì náà sí i, gbé ẹsẹ̀ náà sókè kúrò lórí ibi tí ẹsẹ̀ wà, kí o sì gbé ibi tí ẹsẹ̀ wà sí ẹ̀gbẹ́. Tẹ̀ apá alágbègbè náà pẹ̀lú ọwọ́ tó dáa kí o sì tẹ apá náà síwájú. Tẹ̀ síwájú nínú kẹ̀kẹ́ alágbègbè náà. Dìde dúró lórí kẹ̀kẹ́ alágbègbè náà, kí o fi ẹsẹ̀ tí kò ní ìpalára náà gún ẹsẹ̀ náà kí ó lè gbé ìwọ̀n rẹ ró. Lẹ́yìn tí o bá ti dúró, yí ẹsẹ̀ rẹ padà. Dúró níwájú ilé ìgbọ̀nsẹ̀. Aláìsàn náà bọ́ sòkòtò rẹ̀, ó sì jókòó lórí ilé ìgbọ̀nsẹ̀. A lè yí ìlànà tí a kọ lókè yìí padà nígbà tí a bá ń gbé láti ilé ìgbọ̀nsẹ̀ sí ibi tí kẹ̀kẹ́ wà.
Ni afikun, ọpọlọpọ awọn iru kẹkẹ-kẹkẹ lo wa lori ọja. Gẹgẹbi ohun elo naa, a le pin wọn si aluminiomu alloy, ohun elo fẹẹrẹ ati irin. Gẹgẹbi iru, a le pin wọn si awọn kẹkẹ-kẹkẹ lasan ati awọn kẹkẹ-kẹkẹ pataki. Awọn kẹkẹ-kẹkẹ pataki le pin si: jara kẹkẹ-kẹkẹ ere idaraya, jara kẹkẹ-kẹkẹ elekitironiki, jara kẹkẹ-kẹkẹ ile-igbọnsẹ, jara kẹkẹ-kẹkẹ iranlọwọ iduro, ati bẹbẹ lọ.
- Kẹ̀kẹ́ akẹ́rù lásán
Ó jẹ́ fírémù kẹ̀kẹ́, àwọn kẹ̀kẹ́, bírékì àti àwọn ẹ̀rọ míìrán.
Àkókò tí a fi ń lò ó: àwọn ènìyàn tí wọ́n ní àléébù ẹsẹ̀ ìsàlẹ̀, àrùn tí ó ń ṣe ìdènà ẹ̀jẹ̀, àrùn paraplegia lábẹ́ àyà àti àwọn àgbàlagbà tí wọn kò lè rìn dáadáa.
Àwọn ẹ̀yà ara ẹ̀ya ara:
- Àwọn aláìsàn lè lo àwọn apá tí a ti yípadà tàbí èyí tí a yọ kúrò fúnra wọn
- Àwọn ìdúró ẹsẹ̀ tí a ti yípadà tàbí tí a yọ kúrò
- A le ṣe pọ nigbati a ba n lo tabi rara
- Kẹ̀kẹ́ akẹ́rù tí ó dúró ní ẹ̀yìn gíga
Àkójọ ìlò: àwọn aláìsàn tó ga ní àrùn paraplegic àti àwọn àgbàlagbà àti àwọn aláìlera
Àwọn ẹ̀yà ara ẹ̀ya ara:
- Ẹ̀yìn kẹ̀kẹ́ akẹ́rù tí ó dúró ní ìjókòó ga tó orí ẹni tí ń rìn, pẹ̀lú àwọn ìgbálẹ̀ ọwọ́ tí a lè yọ kúrò àti àwọn ìgbálẹ̀ ẹsẹ̀ tí a lè yí padà. A lè gbé àwọn pẹ́dàlì náà sókè kí a sì sọ̀ wọ́n kalẹ̀, kí a yí wọn ní ìwọ̀n 90, kí a sì tún ìbòrí òkè náà ṣe sí ipò tí ó wà ní ìsàlẹ̀.
- A le ṣe àtúnṣe ẹ̀yìn sí àwọn ìpín díẹ̀ tàbí kí a ṣe àtúnṣe sí ìpele èyíkéyìí (tó bá kan ibùsùn) kí olùlò lè sinmi lórí kẹ̀kẹ́ akẹ́rù. A tún le yọ ìdúró orí kúrò.
- Kẹ̀kẹ́ akẹ́rù iná mànàmáná
Àkójọ ìlò: Fún àwọn ènìyàn tí wọ́n ní àrùn paraplegia tàbí hemiplegia tí wọ́n ní agbára láti ṣàkóso pẹ̀lú ọwọ́ kan.
Àwọn kẹ̀kẹ́ alágbèéká tí a fi bátìrì ń ṣiṣẹ́ fún ni, wọ́n ní ìwọ̀n 20 kìlómítà lórí agbára kan ṣoṣo, wọ́n ní àwọn ohun èlò ìdarí ọwọ́ kan, wọ́n lè lọ síwájú, sẹ́yìn, yípo, wọ́n sì lè lò ó nínú ilé tàbí lóde. Wọ́n wọ́n owó jù.
Àkókò ìfìwéránṣẹ́: May-08-2025